Kế toán là công việc nhiều người yêu thích và lựa chọn. Khi học về kế toán, có nhiều thuật ngữ phổ biến cũng như có nhiều điều cần ghi nhớ trong đó điển hình là hệ thống tài khoản kế toán ngân hàng. Do vậy, kế toán viên cần phải biết được định nghĩa tài khoản kế toán ngân hàng và cách phân loại cũng như đặc điểm cần chú ý. 

Định nghĩa về tài khoản kế toán ngân hàng là gì?

Tài khoản kế toán là một trong những phương pháp được dùng nhiều nhất đối với các kế toán viên. Mục đích nhằm giúp phân loại các nghiệp vụ kinh tế và tài chính theo một cách khoa học, rõ ràng và cụ thể nhất. Mỗi tài khoản được mở theo một đối tượng kế toán cụ thể và có nội dung riêng biệt về kinh tế. Vì vậy, nội dung phản ánh của tên tài khoản và số lượng tài khoản cần mở được yêu cầu quản lý một cách nghiêm ngặt. 

Như đã nhắc tới trước đó, trên phương diện thông thường, tài khoản kế toán ngân hàng không quá khác biệt so với các loại tài khoản khác. Tuy nhiên, để nói về mặt khác, tài khoản kế toán ngân hàng được hiểu thông qua hình thức phân loại riêng biệt. 

Hệ thống các loại tài khoản kế toán ngân hàng
Hệ thống các loại tài khoản kế toán ngân hàng 

Phân chia các loại tài khoản kế toán ngân hàng  

Việc phân loại các loại tài khoản kế toán ngân hàng có thể giúp người đọc cũng như khách hàng hiểu hết được nội dung, tính chất và kết cấu của mỗi loại tài khoản. Từng loại tài khoản đều phản ánh từng tài sản, hoạt động nghiệp vụ của ngân hàng một cách chính xác nhất theo đúng bản chất kinh tế. Vì vậy, tài khoản kế toán ngân hàng có thể được phân loại thành 3 cách sau.

Tham khảo thêm bài viết: Các chỉ tiêu trên bảng cân đối kế toán

Tài khoản kế toán có mối liên hệ với bảng cân đối kế toán 

Theo mối liên hệ với bảng cân đối kế toán, tài khoản được chia thành tài khoản nội bảng và tài khoản ngoại bảng. Trong đó, tài khoản nội bảng là tài khoản phản ánh được tài sản nguồn vốn của ngân hàng cũng cho phép ngân hàng chiếm hữu và sử dụng theo pháp luật trong một khoảng thời gian nhất định đã được quy định. 

Tài khoản ngoại bảng ngược lại so với nội bảng, phản ánh những tài sản không thuộc sở hữu và sử dụng của ngân hàng. Nó có thể được xem là tài sản tạm giữ hoặc giữ hộ do bên thứ 3 đảm nhận. Ngoài ra, các nghiệp vụ chưa tác động ngay đến nguồn vốn và tài sản của ngân hàng. 

Tài khoản kế toán theo cách tổng hợp và phân tích 

Tài khoản tổng hợp là những tài khoản giúp khách hàng cũng như kế toán nắm rõ được các hoạt động của ngân hàng theo từng tiêu chí khác nhau. Để từ đó, các thông tin hữu ích về tài chính và kinh tế sẽ được cập nhập một cách nhanh chóng tới người dùng. 

Cũng dựa vào đây, những chỉ đạo thực thi chính sách tiền tệ và hoạt động kinh doanh của ngân hàng có thể được đưa ra chính xác. Ngoài ra, có thể lập bảng cân đối kế toán ngân hàng dựa vào loại tài khoản tổng hợp này. 

Tài khoản phân tích hay còn gọi là tài khoản tiểu khoản là loại tài khoản ghi chép sự vận động của từng đối tượng trong kế toán một cách cụ thể. Ngoài ra, tài khoản phân tích còn giúp phản ánh hoạt động vay tiền hay gửi tiền của từng khách hàng có mối quan hệ với bộ phận tài khoản giao dịch của ngân hàng. Tài khoản tiểu khoản giúp phản ánh từng loại tài sản và nghiệp vụ của ngân hàng đối với hệ thống những tài khoản nội bộ. 

Phân loại các tài khoản kế toán theo các mục nội dung
Phân loại các tài khoản kế toán theo các mục nội dung 

Tài khoản kế toán phân loại theo kinh tế 

Cách phân loại cuối cùng là theo nhóm nội dung kinh tế. Cách sắp xếp nhóm tài khoản theo mối quan hệ giữa tài sản và nguồn vốn giúp người dùng hiểu rõ bản chất của tài khoản và các nghiệp vụ phát sinh. 

Tài khoản phản ánh nguồn vốn của ngân hàng, tài khoản thuộc tài sản nợ có tính chất dư có được biết tới là tài khoản thuộc nguồn vốn – nghiệp vụ bên nợ. Tài khoản phản ánh hoạt động sử dụng vốn của ngân hàng và có tính chất dư nợ là tài khoản thuộc tài sản – nghiệp vụ bên có. 

Tiếp theo là tài khoản lưỡng tính bao gồm tài khoản có thể dư có và dư nợ và tài khoản vừa có số dư nợ vừa có số dư có. Tài khoản thứ hai này không được bù trừ cho nhau khi lên cân đối tài khoản và để 2 số dư. 

Định nghĩa về hệ thống tài khoản kế toán ngân hàng

Sau khi đã hiểu rõ về tài khoản kế toán ngân hàng, tiếp theo cần hiểu về hệ thống tài khoản ngân hàng là gì. Hệ thống tài khoản kế toán ngân hàng là toàn bộ các tài khoản kế toán được dùng trong để phản ánh nguồn vốn, tài sản và sự vận động của chúng trong quá trình hoạt động kinh doanh. 

Trong hệ thống này, mỗi loại tài khoản đều có tên gọi riêng phù hợp với từng đối tượng kế toán được phản ánh. Các loại tài khoản này đều có số hiệu riêng biệt và các tài khoản được phân loại một cách khoa học.

Định nghĩa về hệ thống các tài khoản ngân hàng
Định nghĩa về hệ thống các tài khoản ngân hàng

Hệ thống tài khoản ngân hàng có đặc điểm gì?

Kế toán ngân hàng có đặc điểm là vừa là kế toán giao dịch ở các doanh nghiệp hay cá nhân vừa là kế toán ngân hàng. Vì thế, hệ thống tài khoản cũng được mở để hạch toán nguồn vốn và sử dụng nguồn vốn của ngân hàng đó cũng như doanh nghiệp. 

Tài khoản kế toán ngân hàng được mở để thực hiện các giao dịch kinh tế thông qua ngân hàng như gửi tiền, cho vay hoặc phục vụ các hoạt động kinh tế của khách hàng với ngân hàng hoặc qua ngân hàng. Cũng vì thế mà hệ thống tài khoản kế toán ngân hàng được coi là tài khoản khách hàng cũng là tài khoản sổ cái. Đây cũng là điểm khác biệt khiến hệ thống tài khoản ngân hàng phức tạp hơn so với hệ thống tài khoản kế toán doanh nghiệp. 

Đặc điểm của các tài khoản kế toán ngân hàng
Đặc điểm của các tài khoản kế toán ngân hàng 

Nguyên tắc xây dựng hệ thống tài khoản kế toán ngân hàng 

Hệ thống các tài khoản kế toán của ngân hàng đã được thay đổi nhiều lần kể từ khi được phát triển cho tới nay. Việc thay đổi này phù hợp với yêu cầu quản lý, quản trị kinh doanh ngân hàng trong từng thời kỳ. Hiện nay, hệ thống tài khoản có hiệu lực được ban hành theo Quyết định số 479/2004/QĐ-NHNN cùng một số các quyết định bổ sung chỉnh sửa sau đó. 

Hệ thống các tài khoản kế toán ngân hàng được xây dựng dựa trên những nguyên tắc như sau:

  • Đảm bảo sự thống nhất giữa hệ thống tài khoản của 2 cấp ngân hàng (Nhà nước và các TCTD), tạo điều kiện thuận lợi cho việc tổng hợp thông tin ngành ngân hàng, phục vụ các chính sách kinh tế vĩ mô. 
  • Đảm bảo phù hợp với cơ chế nghiệp vụ ngân hàng cũng như tín dụng, huy động vốn, thanh toán và các nghiệp vụ kinh doanh khác. Từ đó, giúp các thông tin liên quan tới kế toán ngân hàng được phục vụ tốt nhất cho việc quản lý và quản trị kinh doanh.
  • Phản ánh rõ ràng và đầy đủ về các loại nguồn vốn, sử dụng vốn trên báo cáo tài chính ngân hàng, đảm bảo tuân thủ các chuẩn mực kế toán quốc tế. 
  • Đảm bảo việc mở tài khoản, hạch toán, xử lý, thu thập thông tin một cách thuận tiện và đáp ứng được đầy đủ các yêu cầu tin học trong công tác kế toán. 
  • Đảm bảo về sự ổn định của cơ cấu các tài khoản kế toán ngân hàng, đáp ứng yêu cầu phản ánh của nghiệp vụ ngân hàng mới trong tương lai. 
Xây dựng hệ thống tài khoản
Xây dựng hệ thống tài khoản

Hệ thống tài khoản kế toán ngân hàng là thứ mà người làm kế toán chuyên nghiệp cần nắm vững và ghi nhớ về nội dung. Với những chia sẻ trên đây, WinPlace hy vọng các bạn có thể tích lũy thêm cho mình những thông tin hữu ích trong việc trở thành kế toán viên.

Đánh giá:
0976 312 066 0938 80 90 70 Z Chat zalo